Gebiedsaanpak warmtetransitie

In 2050 is elke wijk in Leiden aardgasvrij. We schakelen om van aardgas naar schonere energie voor het verwarmen van huizen en gebouwen. We willen de CO2-uitstoot verminderen om (verdere) klimaatverandering tegen te gaan. Voordat het zover is, moeten er nog veel stappen gezet worden. Samen met inwoners, ondernemers, woningcorporaties, warmtebedrijven en andere overheden werkt de gemeente aan een plan per wijk: een wijkuitvoeringsplan. Daarin staat hoe de wijk in 2050 bijna geen CO2 meer uitstoot.

Samen naar wijken met schonere energie

De gemeente Leiden heeft in 2022 een Transitievisie warmte 2022-2026 (pdf 6,1 Mb)  geschreven. Daarin staat hoe, wanneer en met welke warmteoplossingen de stad aardgasvrij wordt. De omschakeling naar schonere energie begint met energiebesparing: de energie die we niet verbruiken, hoeft ook niet (duurzaam) opgewekt te worden.  

Warmtetransitie in de wijk

Op de interactieve kaart is te zien welke warmteoplossing de gemeente verwacht per wijk en wanneer. Die oplossingen liggen nog niet vast en dat wil ook niet zeggen dat elke woning en gebouw op dezelfde oplossing overstapt. De invulling volgt later in de wijkuitvoeringsplannen. We starten in 5 wijken met de omschakeling. Door op uw eigen wijk te klikken, ziet u wat u op termijn kan verwachten in uw wijk.

Ondersteuning lokale energie-initiatieven

De gemeente ondersteunt initiatieven van bewoners en ondernemers in de stad, die zich inzetten om hun wijk te verduurzamen en om te schakelen naar schonere energie.

Ook in de Burgemeesters- en Professorenwijk, Houtkwartier, Vogelwijk en Raadsherenbuurt helpen we verschillende energie-werkgroepen om de juiste stappen te zetten, door woningen te isoleren en de mogelijkheden van lokale warmteoplossingen te onderzoeken.

Subsidies

Wat kunnen huiseigenaren doen?

  • Verduurzamingsmaatregelen zijn belangrijk, maar ook bewust omgaan met energie scheelt veel;
  • Zorg voor een goede basisisolatie (dak, spouwmuur, bodem en eventueel glas).
  • Schaf een (hybride) warmtepomp aan als de cv-ketel vervangen moet worden (en uw wijk niet binnen 10 jaar op een aardgasvrij alternatief overstapt). Kijk op de kaart of dat voor uw wijk geldt;
  • Vervang koken op aardgas door inductiekoken en leg zonnepanelen op uw dak.

Energie besparen en isoleren

  • U kunt omschakelen van hoge naar midden temperatuur. De energie die u niet verbruikt, hoeft ook niet opgewekt te worden. U kunt energie besparen door kleine aanpassingen, bijvoorbeeld door ledlampen te gebruiken, stekkers uit het stopcontact te halen als u een apparaat niet gebruikt en korter te douchen.
  • Een geïsoleerd huis bespaart ook energie. In een huis en gebouw met een basisisolatie, zoals gevel-, vloer- en dakisolatie en HR++ glas, ontsnapt minder warmte. Geïsoleerde huizen kunnen daardoor ook verwarmd worden met midden temperatuur (maximaal 70 graden) dat bijvoorbeeld een warmtenet levert. Een traditionele CV-installatie verwarmt standaard met hoge temperatuur (80 – 90 graden). Dit kunt u ook handmatig verlagen om direct gas te besparen en te testen of uw huis comfortabel warm wordt.
  • Met meer geïsoleerde huizen in de stad, kan Leiden gebruikmaken van lage(re) temperatuur bronnen voor de verwarming van woningen en andere gebouwen.

Multi-bronnenstrategie

We kiezen in Leiden voor een multi-bronnenstrategie. Dat betekent dat we zowel regionale als lokale warmtebronnen willen gebruiken in plaats van aardgas.

Lokale warmtebronnen

Lokale warmtebronnen zijn bijvoorbeeld aquathermie en bodemenergie. Aquathermie is een techniek waarbij warmte wordt onttrokken aan water, zoals oppervlaktewater, drinkwater en zelfs afvalwater. Deze technieken worden vaak ingezet in combinatie met bodemenergie, omdat de bodem als warmtebuffer kan werken. Veelgebruikte toepassingen daarvoor zijn warmte-koude opslag (WKO) en bodemlussen. Warmte-koude opslag is met name geschikt voor grotere complexen in nieuwbouw. Bodemlussen kunnen ook voor losse woningen worden gebruikt.

Regionale bronnen

Voorbeelden van regionale bronnen zijn restwarmte uit de haven van Rotterdam, die kan worden getransporteerd via het nieuw aan te leggen warmtetransportnet tussen Rijswijk en Leiden. Dat warmtenet heet WarmtelinQ+ (WLQ+). De verwachting is dat in 2027 de eerste warmte aan Leiden en omliggende gemeenten geleverd kan worden. Ook geothermie (warmte uit diepere aardlagen) is een kansrijke regionale bron; meerdere partijen hebben in de Leidse regio een vergunning aangevraagd dit te onderzoeken.

Stadswarmtenet

Er zijn veel verschillende technieken om over te stappen van aardgas. Veel van deze technieken maken gebruik van warmtenetten, om warmte te transporteren. Op het bestaande stadswarmtenet van Vattenfall zijn momenteel ongeveer 9.500 woningen en 200 grootverbruikers aangesloten. Om aan meer mensen (duurzame) warmte te kunnen leveren, wordt op termijn het bestaande stadswarmtenet uitgebreid en worden nieuwe, lokale warmtenetten aangelegd.

Zelf aan de slag met energie besparen?

Zelf aan de slag met energie besparen in uw huis, straat of buurt? Kijk op www.gagoed.nl. GOED is het campagnemerk van de gemeente waarmee allerlei acties rond energiebesparing gecommuniceerd worden.

Meer informatie

Deelproject(en):

Merenwijk – warmtetransitie

In 2050 is elke wijk in Leiden aardgasvrij. De Merenwijk is als ‘startwijk’ een van de eerste wijken waar we mee aan de slag gaan.

Meerburg – warmtetransitie

In 2050 is elke wijk in Leiden aardgasvrij. Meerburg is één van de eerste vijf wijken waar we mee aan de slag gaan.