Leidse begroting 2022 aangeboden aan gemeenteraad

In de programmabegroting 2022-2025 houdt het college koers en blijft het ondanks onzekerheden vanuit Den Haag investeren in de stad. Het college ziet dat Leiden zich weerbaar en veerkrachtig toont tijdens de pandemie, dat is een fundament om op door te bouwen. De afgelopen drie jaar is er veel in gang gezet om de stad toekomstbestendig te maken, om voor volgende generaties een kansrijke en leefbare stad te blijven. Met deze programmabegroting houdt Leiden koers richting een groene, sociale en ondernemende stad en draagt het college komend jaar een solide financiële basis over aan een volgend college.

Wethouder Paul Dirkse (Financiën) heeft de programmabegroting 2022-2025 namens het college van burgemeester en wethouders aangeboden aan de plaatsvervangend voorzitter van de gemeenteraad, de heer Walter van Peijpe. De programmabegroting beschrijft wat de gemeente in 2022 samen met de stad wil bereiken, wat dat mag kosten en hoe dat wordt betaald. De programmabegroting volgt de lijn van de in juni 2021 opgeleverde Kaderbrief 2021-2025.

Terugblik

Deze programmabegroting, die grotendeels in lijn is met de kaderbrief van voor de zomer, is de laatste begroting van deze raadsperiode. Daarom blikt het college in dit stuk ook terug op wat er de afgelopen drie jaar is bereikt. Wethouder Paul Dirkse: “In het beleidsakkoord 2018-2022 ‘Samen maken we de stad’ kozen we voor drie speerpunten als paraplu voor een ambitieus programma. Met de keuze voor duurzame verstedelijking koppelden wij de opgave van klimaatneutraal aan betaalbare woningen, schoon vervoer en meer groen. Met een inclusief beleid wilden wij borgen dat er in Leiden perspectief blijft voor iedereen. En tot slot wilden we Leiden als stad van internationale kennis en historische cultuur verder versterken. Terugkijkend op de afgelopen drie jaar ben ik trots op wat we met elkaar hebben bereikt. Zeker als je bedenkt dat we de helft van deze tijd in een crisissituatie hebben gezeten door Corona. Samen met de vele stadspartners zijn we direct aan de slag gegaan. Dat heeft mooie, praktische en hartverwarmende resultaten opgeleverd, zoals een stimuleringsfonds voor ondernemers, een positieve campagne voor en door jongeren, een sportplatform en een gezamenlijk actieplan tegen eenzaamheid. En zo hebben we gezien dat we – zij het op een andere manier dan we ooit vooraf konden denken- samen de stad verder hebben vormgegeven.”

Investeren

Het college is ondanks de crisis en de onzekerheden vanuit Den Haag over het gemeentefonds blijven investeren in de stad. Dat is noodzakelijk voor de werkgelegenheid en voor het investeringsklimaat in de stad, denk bijvoorbeeld aan de (woning)bouw. Door ruimtelijke en sociaal-maatschappelijke ontwikkelingen te combineren in de omgevingsvisie en in concrete projecten en beleid zijn mooie resultaten geboekt. Zoals het project openbare ruimte Vlietpark waar een bouwopgave voor sport gecombineerd wordt met duurzaamheid, circulariteit, klimaatbestendigheid en biodiversiteit. En bij het vervangen van riolering in de wijken neemt de gemeente meteen ruimte mee voor vergroening en voor de energietransitie.

Om de energietransitie te ondersteunen heeft het college het voornemen uitgesproken om aan Alliander een converteerbare lening van € 13,6 miljoen te verstrekken. De definitieve besluitvorming vindt plaats met een afzonderlijk voorstel bij de programmabegroting 2022. Door het verstrekken van deze lening wordt de eigen vermogenspositie van Alliander versterkt. Dit is noodzakelijk voor de grootschalige investeringen die Alliander de komende jaren moet doen in elektriciteitsnetten. Op veel plaatsen moeten de elektriciteitsnetten worden verdubbeld om te voldoen aan de groeiende vraag naar elektriciteit. De gemeente Leiden bezit 2,27% van de aandelen in Alliander.

Sluitende begroting

Net als eerdere jaren biedt het college de raad een structureel sluitende begroting aan, waarmee het een solide financiële basis overdraagt aan een volgend college. De gemeentelijke inkomsten en uitgaven zijn op lange termijn in balans, dat geeft dit college de mogelijkheden om juist nu te investeren. Het college maakt gebruik van zeer gunstige leningen om te kunnen blijven investeren in woningbouwlocaties, in wateropvang, in groen, in mobiliteit, in scholen en in sportvoorzieningen. Daarbij monitort het college de risico’s nauwgezet en houdt de gemeente voldoende buffers aan voor tegenvallers. Het weerstandsvermogen is op peil. De concernreserve is in alle komende jaren op het door de raad vereiste niveau begroot. De behoedzaamheidsbuffer die het college vorig jaar had ingesteld, is deels ingezet voor tegenvallers in de algemene uitkering van het Rijk, maar bedraagt nog steeds € 3,7 miljoen in 2025. Het college kijkt reikhalzend uit naar duidelijkheid vanuit Den Haag over onder andere de omvang en de herverdeling van het gemeentefonds. Tot die tijd houden we de behoedzaamheidsbuffer nog aan. Over de uitkomst van de septembercirculaire betreffende de hoogte van de algemene uitkering uit het gemeentefonds zal het college de raad afzonderlijk informeren op 12 oktober, ruim voor de eerste behandeling van de programmabegroting van eind oktober.

Sociaal Domein

De taakstelling op het sociaal domein is deels ingevuld door tijdig bijsturingsmaatregelen vast te stellen. Maar er ligt nog steeds een grote opgave binnen het sociaal domein voor o.a. Jeugdzorg, WMO, huishoudelijk hulp en opvang van kwetsbare groepen. De toezichthouder geeft gemeenten toestemming om de incidentele extra gelden voor jeugdzorg voor 75% structureel te mogen verwerken in de begroting. Dit helpt zeker, maar het blijft noodzakelijk om scherp te sturen op de financiën, zonder dat inwoners hiervan de dupe worden en zonder dat andere activiteiten van de gemeente verder onder druk komen te staan. 

Gemeenteraad aan zet

De programmabegroting 2022 is nu aangeboden aan de gemeenteraad ter bespreking en vaststelling. Op de website van de gemeenteraad kunt u de data vinden waarop de begroting in de commissies wordt behandeld: www.gemeenteraad.leiden.nl.

De programmabegroting 2022-2025 staat op de website: https://programmabegroting.leiden.nl/.