Eerste hulp bij geldzorgen in tijden van corona

De schuldpreventie in de gemeente Leiden blijkt effectief te zijn. Dat staat in de evaluatie van het project ‘Eerste Hulp Bij Geldzorgen’ door onderzoeksbureau What Works. Door de aanpak van de schuldhulpverlening wordt voorkomen dat kleine schulden uitgroeien tot grotere problematische schulden. In een jaar tijd heeft de gemeente 554 huishoudens bereikt.

Inwoners van Leiden kunnen hulp krijgen bij het aanvragen van toeslagen, het ordenen van de thuisadministratie en het treffen van betalingsregelingen. Dit gebeurt door een team van schuldhulpverleners en sociaal werkers. Het doel is om zo snel mogelijk de lopende rekeningen te betalen en een oplossing te vinden voor de achterstand, maar ook om de oorzaken van de schuldenproblematiek weg te nemen.

Geen extra budget Rijk

Met Eerste Hulp Bij Geldzorgen loopt Leiden vooruit op de wijziging van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening. Per 1 januari 2021 moeten gemeenten inwoners uitnodigen voor een gesprek over schuldhulpverlening als de huur, zorgpremie of water- en energierekening niet worden betaald. "Maar ondanks deze wettelijke plicht krijgt de gemeente van het rijk geen extra geld", stelt wethouder Marleen Damen. "Deze preventieve aanpak verdient zich op termijn namelijk terug, zo is de gedachte. Dat geloof ik ook, maar ondertussen gaan de kosten wel voor de baten uit. Ik laat daarom nu onderzoeken hoe we de aanpak structureel een plek kunnen geven en kunnen financieren. En ik zie graag dat de komende tijd nog meer partners aansluiten, zoals zorgverzekeraars, energiebedrijven en regionale werkgevers, die bij de gemeente het signaal afgeven dat hun klant of medewerker een financieel probleem heeft. Zo kunnen we inwoners nog gerichter helpen."

Schulden tijdens coronacrisis

Het is op dit moment nog niet duidelijk welke invloed de coronacrisis heeft op de schulden van inwoners. Bij de schuldhulpverlening is het niet drukker dan in voorgaande jaren. Schuldeisers zijn momenteel coulanter en geven in een aantal gevallen uitstel van betaling.
Wethouder Damen vraagt zich af of het een stilte voor de storm is. "Kunnen  mensen straks nog rondkomen als ze geen buffer meer hebben en de rekeningen moeten betaald? Sommige inwoners zijn hun baan of inkomsten kwijt. Ook jongeren die nu afstuderen of een tijdelijk baantje hebben in de horeca, kunnen het lastig hebben."

Regeling voor ondernemers

Damen maakt zich daarnaast zorgen over zelfstandig ondernemers. "Bij het loket waar ondernemers tijdelijke bijstand kunnen aanvragen is het heel druk. De gemeente verleent bijstand aan ondernemers door middel van de TOZO-regeling, maar die is tijdelijk. We attenderen hen op het online Geldplan ZZP van het Nibud. We zien ook dat ondernemers juist nu concluderen dat het ondernemerschap misschien toch niet de juiste keuze was."

Hulp bij gemeente

Wethouder Damen roept inwoners en ondernemers op om niet bij de pakken neer te zitten. "Vraag bij de Stadsbank, het wijkteam of elders hulp als je er zelf niet uitkomt. Leiden en Leiderdorp gaan de komende maanden intensiever aan de slag met het zo vroeg mogelijk signaleren van financiële problemen. We zetten alles op alles om te voorkomen dat financiële problemen ontstaan of verergeren."